HOME. » PRIKBORD.

Schacht 3 van de Staatsmijn Emma. Deze schacht werd voorzien van 2 skipinstallaties, bij deze schacht stond de ophaalmachine bovenin het gebouw direct boven de schacht en als men goed keek kon men een deel van deze machine door de ruiten van het bovenste gedeelte zien schemeren. Schacht 3 had een doorsnede van 6 meter bij een diepte van 981 meter en de schacht was 65 meter hoog. De sloop van de schacht was op 28 oktober 1983.

Hieronder een afbeelding van een Delfts blauw gedenkbord van Schacht Nulland van de Domaniale Mijn te Kerkrade. 

Aan de Heerlenersteenweg 78 te Terwinselen zie je een enorme villa in chaletstijl- met neo-renaissance elementen uit 1910-1911 liggen. In de volksmond ‘Villa Nols’ genoemd. Gebouwd door architect J.H.W.Leliman (de uitvinder van de ANWB paddenstoel) als woning voor mr. dr. W.F.J. Frowein, de directeur van de Staatsmijn Wilhelmina. Later werd hij zelfs president-directeur, de hoogste functie bij de Staatsmijnen. De villa staat onder monumentenzorg omdat volgens hun eigen zeggen: “het is een bouwkundig voorbeeld van de op een sociale hiërarchie gebaseerde wijze van huisvesten van mijnpersoneel”. Tegenwoordig draagt de villa de naam "Villa Wilhelmina". Hieronder ziet U drie huidige foto's van de villa. 

Hieronder ziet U huidige foto's van Beerenbosch, daar waar ooit Schacht Beerenbosch van de Domaniale Mijn lag. Bij Schacht Beerenbosch lag ook de voormalige steenberg van de Domaniale Mijn, maar deze is voor een groot gedeelte afgegraven, maar dus niet volledig. Je kan het nog goed zien als je er loopt. Het vervoer van het steenstort ging in tegenstelling tot de meeste andere Steenkolenmijnen ondergronds en kwam via Schacht Beerenbosch omhoog. Er ligt tegenwoordig ook nog een stuk oude muur. Hieronder ziet U ook een ingekleurde foto van de Heer Hubert Mijers, poserend voor Schacht Beerenbosch. Hij was ondergronds elektriciën op de Domaniale Mijn. 

Hieronder 5 foto's van de Staatsmijn Emma. Het betreft het hoofdgebouw van de Emma, Schacht 2, de Emma gezien vanaf de achterkant en de koeltorens waaronder de bekende "van Iterson" koeltoren. De elektriciteits centrale was nog in werking. Deze foto's heb ik toendertijd, eind zeventiger jaren, zelf gemaakt. 

Hieronder twee krantenknipsels uit een regionale krant. 

Dit zijn 3 verschillende porceleinen eierkooltjes van de Oranje Nassau Mijnen. Aan de voorzijde staat de letter "O" en aan de achterzijde de letter "N".       Ze werden ooit uitgegeven als relatiegeschenk. 

Deze elektriciteitskast gelegen aan de rotonde van de Hamstraat/Domaniale Mijnstraat is sinds vorige week voorzien van een opdruk van Schacht Nulland van de Domaniale Mijn. 

Hieronder 2 foto's van elektricien Hubert Meijers van de Domaniale Mijn te Kerkrade. Één foto voor aanvang van de ondergrondse dienst en de andere foto na bovenkomst en einde van de dienst. 

Hieronder een foto van elektriciën Hubert Meijers. Hij was werkzaam op de Domaniale Mijn te Kerkrade. Op de achtergrond zien we Schacht Beerenbosch. 

Hieronder 4 foto's ter herinnering aan de Laura en Vereeniging te Eygelshoven. Dit monument staat naast de Johannes de Doperkerk. 

Hieronder 2 foto's van de ingang van de Staatsmijn Wilhelmina. De eerste foto toont de ingang toen de mijn nog in gebruik was. De tweede foto toont de ingang nadat de mijn al grotendeels gesloopt was. 

Hieronder 2 luchtopnames van de Staatsmijn Wilhelmina. Op de eerste foto is de mijn nog in bedrijf. Op de tweede foto is te zien dat het merendeel van de mijn al gesloopt is. 

Bij het gouden bedrijfsjubileum van de Staatsmijnen in 1952 werd in Terwinselen nabij de Staatsmijn Wilhelmina een mijnlamp geplaatst om de feestelijkheden luister bij te zetten. Na het jublileum verdween het tijdelijke monument, maar nu staat een replica weer in Terwinselen.

Oud-mijnwerkers van staatsmijn Wilhelmina en burgemeester Petra Dassen van Kerkrade hebben op zondag 29 september 2019 het monument in de wijk Terwinselen onthuld. Het monument is een metershoge mijnwerkerslamp.

Het is een replica van een monument dat in 1952 werd geplaatst bij het 50 jarig bestaan van de Staatsmijnen. Het monument verdween toen al na een paar maanden. Waar het is gebleven is altijd een raadsel gebleven.

Hieronder een oude foto van de oorspronkelijke mijnlamp uit 1952 en foto's van de nieuwe mijnlamp zoals hij er nu staat. 

Hieronder een helm zoals men die droeg als leerling van de Ondergrondse Vakschool (OVS). Tevens enkele insignes van de OVS die de leerlingen op hun overal droegen. 

Jubileum penningen van de Duitse Steenkolenmijn Friedrich Heinrich (later ging de naam over in Bergwerk West) te Kamp-Lintfort en de Steenkolenmijn Lohberg te Dinslaken. In beide Steenkolenmijnen ben ik (Henk) ondergronds geweest. In de mijn Lohberg ben ik tot op 1350 meter diepte geweest, in de mijn Friedrich Heinrich tot 885 meter diepte. 

De Hopel is een voormalige mijnwerkerskolonie, gesticht door de particuliere mijn Laura & Vereeniging. De steenkoolmijn Laura (gesloten in 1968) lag indertijd vlak naast de wijk. De oudste huizen (karakteristieke, wit geschilderde arbeiderswoningen met markante voorgevels, rode daken en royale moestuinen) werden omstreeks 1906 gebouwd. Hiermee was de Hopel de allereerste mijnwerkerskolonie van Nederland. Na de mijnsluiting raakten de meeste oude mijnwerkerskolonies in verval, maar de Hopel is inmiddels geheel gerenoveerd en wordt gezien als een monument dat herinnert aan de geschiedenis van de Nederlandse mijnbouw.

Het ontwerp

Tussen 1906 en 1910 werden aan de hand van vele ontwerpen een elftal woningen gebouwd in een sobere Jugendstil. De overige woningen van in totaal 47 stuks werden aan de hand van deze elf nagebouwd.

In het ontwerp van de Hopel, ook wel de ‘witte Kolonie' genoemd, stond een open hof centraal, met daarom heen gegroepeerd de woningen. Het gehele dorp bestond slechts uit vier straten: Kanarie-, Lijster-, Mees- en Merelstraat en twee kruisgewijze verbindingsstraatjes.

De huidige 46 panden kenmerken zich door hun uniformiteit naar buiten toe, hoewel er toch zo'n elf verschillende uitvoeringen bestaan.

De bij de gemeente Kerkade horende wijk ‘de Hopel' is nog steeds een fraai voorbeeld van woningbouw voor mijnwerkers in de vroege beginperiode van de vorige eeuw.

 

Hierboven 3 foto's van een schietkist afkomstig van de Staatsmijn Hendrik en een foto van schietpenningen. De schiethouwers deden hun dynamiet in deze kist die ze ondergronds bij het magazijn konden ophalen, hier moesten ze ook hun schietpenning inleveren. Op bovenstaande zwartwit foto staat Schiethouwer Pieter Baggen uit Nyswiller die werkzaam was op de Willem Sophia Mijn te Spekholzerheide Kerkrade. 

Prachtig bronzen beeld van een mijnwerker met mijnpaard. Dit beeld staat voor Zorgcentrum Hoog Anstel te Kerkrade. 

Begin mei 1952 vierde Staatsmijnen op uitbundige wijze het vijftigjarig bestaan. Het kon allemaal niet op. Er waren optochten, recepties, diners en sportwedstrijden. Met ’s Rijks Munt in Utrecht kwam Staatsmijnen overeen een gedenkpenning te laten slaan. Deze penning, in een zilveren (600 exemplaren) en een bronzen variant (300 exemplaren). De penning was bestemd voor bepaalde personeelsleden en voor relaties.

Op 21 augustus 1976 werd de Lange Jan ten val gebracht. Ikzelf (Henk) was er bij en het staat nog steeds in mijn geheugen gegrift. Na de ontploffing leek hij de goede kant op te vallen maar na een korte aarzeling viel hij toch de verkeerde  kant op. De ravage was enorm. Na afloop heb ik nog een brok van de Lange Jan mee naar huis genomen (zie foto). 

Boorhamer afkomstig van de Oranje Nassau Mijn 4 te Heksenberg. Dank aan Frans Cals die deze zware boorhamer destijds heeft laten opknappen voor mij. 

Tijdens een wandeling de overblijfselen van Schacht Beerenbosch tegengekomen. Schacht Beerenbosch was één van de schachten van de Domaniale Mijn en lag op 2 kilometer van de Domaniale Mijn.

Na de sluiting van de Domaniale Mijn werden de gebouwen, alsook de schachten gesloopt. Omdat de nabij gelegen Duitse mijnen ondergronds in verbinding stonden met de Nederlandse, en er steeds sprake was van wateroverlast, bleef schacht Beerenbosch dienst doen als zogeheten pompschacht. Het overtollige mijnwater werd hier opgepompt en geloosd in het nabijgelegen riviertje De Worm.

In 1974 kocht de Eschweiler Bergwerks Verein (EBV) de pompinstallaties op, met inbegrip van de woonhuizen Berenbosweg nr. 5 en 7. Twintig jaar later werd Beerenbosch II als laatste met een kleefprop van beton gevuld. Tegenwoordig herinnert alleen nog een dikke betonnen plaat met daarop een klein ontluchtingspijpje aan het industrieel verleden van het Berenbos.

Mozaïek bankje van Schacht Nulland, deze staat op ongeveer 100 afstand van de schacht zelf. 

www.gluckauf.nl 

Beste  Lezers,

 

Het navolgende is door Corona tot nader orde uitgesteld.

 

Op 5 April a.s. zou plaats vinden een herdenking in de Gedachteniskapel van de Mijnwerkers gelegen 

op het terrein van de voormalige Staatsmijn Wilhelmina thans  Casinolaan 6 te Landgraaf.

Deze herdenking heeft betrekking op de algemene mijnstaking van 30 April 1943.

Deze staking werd gebroken op 2 Mei 1943 door het fusilleren van drie willekeurige mijnwerkers,

  1. H.Toussaint,  M. Tempeleers en R.  Savelberg.

 

Een comité bestaande uit de heren W. Rutten, M. van de Weerden en T. van de Wetering hebben  

samen met Relim ( beheerder van de Gedachteniskapel)  het initiatief genomen om het idee van 

Martin Herbergs  deze drie mijnwerkers te  in de kapel te vermelden.

Bij deze bijzondere herdenking waren ook uitgenodigd  Gouverneur Th. Bovens, Burgemeesters 

va

n de Gemeenten Kerkrade, Heerlen , Landgraaf en Pastoor Jongen van  de Parochie Schaesberg.

 

Glückauf  Martin Herbergs.