Ga direct naar de hoofdinhoud

 

 

Domaniale Mijn

De Domaniale Mijn in Kerkrade was een staatsmijn die aan particuliere exploitanten werd verpacht. In Zuid-Limburg werd al eeuwenlang steenkool gewonnen. Vermoedelijk vond de eerste winning plaats rond de 11e eeuw, in de omgeving van de abdij Rolduc. Vanaf de 14e eeuw raakte de steenkool aan de oppervlakte uitgeput en verplaatste de winning zich ondergronds, via de zogeheten stollenbouw. Ook deze lagen waren rond 1500 grotendeels uitgeput. Daarna groef men steeds dieper, soms tot circa 40 meter. Tegen het einde van de 16e eeuw waren honderden kleine mijnen in gebruik.

Vanaf het begin van de 17e eeuw hield de abdij Kloosterrade zich bezig met de mijnbouw. In 1741 nam de abdij van Rolduc de ontginning van de steenkoollagen zelf ter hand. Zo ontstonden de Abdijmijnen. Rond 1780 werkten hier al ongeveer 400 mijnwerkers en werd steenkool gewonnen op een diepte van 300 meter.

In 1794 bezetten de Fransen het Hertogdom Limburg en lijfden zij het in bij de Franse Republiek. De mijnen van de abdij werden in beslag genomen en ondergebracht bij de dienst Domijnen, onder de naam Mines Domaniales. Na de nederlaag van Napoleon bij Waterloo gingen de Mines Domaniales in 1815 over naar het nieuwe Koninkrijk der Nederlanden. Daarmee ontstond de Domaniale Mijn, eigendom van de staat.

In 1845 kreeg de Akens-Maastrichtse Spoorwegmaatschappij de concessie voor de aanleg van de spoorlijn Aken-Maastricht. Als compensatie voor het exploitatierisico kreeg de maatschappij in 1846 ook het vruchtgebruik van de Domaniale Mijn, voor een periode van 99 jaar. In 1889 gingen de spoorwegactiviteiten over naar de Maatschappij tot Exploitatie van de Staatsspoorwegen en de Königliche Direktion Köln. De Akens-Maastrichtse Spoorwegmaatschappij werd vervolgens omgedoopt tot Domaniale Mijn.

De Domaniale Mijn telde zes schachten. De diepste reikte tot 802 meter onder de grond.

De mijn opende in 1815 en sloot in 1969. Daarmee was zij de oudste steenkolenmijn van Nederland. In totaal werd er 37.990.000 ton steenkool gewonnen.

(Foto's mogen in verband met auteursrechten niet worden gekopieerd. Zie de Auteurswet 1912.)

© www.gluckauf.nl

⚒